Nederlands English

Huidige situatie
Huidige situatie

Publiek eigendom
Publiek eigendom

Interventie herontwikkeling publiek eigendom
Interventie herontwikkeling publiek eigendom

Evolutie van het plan
Evolutie van het plan

Introductie van een tweede netwerk door het koppelen van dakterrassen
Introductie van een tweede netwerk door het koppelen van dakterrassen

Netwerk van dakterrassen
Netwerk van dakterrassen

Impressie Al-Wihdat
Impressie Al-Wihdat

Impressie Al-Wihdat
Impressie Al-Wihdat




PROJECTINDEX
 
WIHDATOPIA
Rotterdamse Academie van Bouwkunst
URBAN DESIGN

Vluchtelingenkampen zijn de steden van morgen
Het Palestijnse vluchtelingenkamp Al-Wihdat heeft naar schatting 75.000 inwoners, het ligt in het zuid-oostelijk deel van de Jordaanse hoofdstad Amman. Kamp en stad worden vaak gezien als twee verschillende entiteiten, maar steeds meer mensen vluchten naar de stad in plaats van een kamp in het niemandsland. Deze nieuwe beweging leidt tot een nieuw wereldwijd fenomeen, vluchtsteden. De nieuwe realiteit van het vluchtelingenvraagstuk daagt ons uit deze vooringenomen juxtapositie achter ons te laten en op zoek te gaan naar de overeenkomsten tussen kamp en stad. Wihdatopia onderzoekt deze verbonden toekomst in drie onderdelen: empirisch onderzoek, ontwerp en reflectie.
Het empirisch onderzoek verkent de groei van het kamp in relatie tot de ontwikkeling van de stad en haar context. De observaties van Al-Wihdat’s historische ontwikkeling laten zien hoe het kamp van een uitzonderingspositie via een heterotopische tussenfase een symbiotische relatie met de stad Amman heeft ontwikkeld. Uit het vooronderzoek blijkt ook dat de afhankelijkheid en het isolement als gevolg van hulpverlening het kamp belemmeren om een volgende stap te maken in haar ontwikkeling. Na jaren van emancipatie is de vooruitgang gestagneerd. Door de aanwezigheid van het hulpverleningsinfuus en het gebrek aan centraal gezag zit de vluchtelingengemeenschap vast in tijd en ruimte.
Op basis van een hypothetische ontwerpinterventie wordt deze uitzichtloze situatie doorbroken. De stedenbouwkundige ingreep is gebaseerd op twee bestuurlijke prikkels; het verbannen van internationale hulpverlening en verlenen van eigendomsrechten aan de bewoners die de grond al zo lang hebben bewoond. Het ontwerp bouwt voort op arabische principes uit een regionale planningstraditie. Het plan gaat uit van een onopgelost ontwikkelingsperspectief. De strategische ingreep schept condities op basis waarvan het kamp organisch kan doorgroeien naar een inclusieve wijk. Een stadswijk met een architectuur en stedenbouw die een in potentie nieuwe set aan iconische afbeeldingen documenteert van een veel grotere relevantie en inhoud. De reflectie op het onderzoek toont aan dat vluchtelingenkampen onderdeel kunnen en moeten zijn van stedelijke ontwikkeling. Deze stelling wordt onderbouwd met een theorie die in verregaande mate ontleend is aan de ontwikkelingslogica van Al-Wihdat’s transformatie van kamp naar stad. Dit biedt uitzicht op een nieuwe norm voor het hulpverleningsvraagstuk als stedelijk probleem. Want deze vluchtsteden zijn namelijk de plaatsen waar een volgende generatie geboren zal worden, of waar de volgende grote explosie van geweld zal plaatsvinden. Door de stedelijke problematiek van vluchtelingenopvang onder ogen te zien, kan dit vraagstuk onderdeel worden van een narratief over steden van de toekomst wereldwijd. Onze kennis, vermogen en bereidheid om in deze plekken te investeren zal het verschil maken.