2000

Archiprix

TOUR
<tour>

Transformatorium - Jos Eliëns & Richard Welten

 

Het transformatorium is voor te stellen als een theatraal park, waar een aantal programmaonderdelen verbonden worden door parkoersen. Het complex ligt op de St. Pietersberg in Maastricht. De St. Pietersberg wordt gezien als cultuurhistorisch monument, van belang als een van de oudste vormen van mijnbouw in ons land. Ze wordt nu geëxploiteerd voor het toerisme. Drie pleinen, te weten de Markt, het OLV-plein en het Vrijthof vormen de uitgangspunten voor het ontwerp. Ze worden vertaald naar een plek van de wereldlijke, profane macht; een plek van de geestelijke, kosmische macht en een plek van de aardse, volkse macht. De parkoersen worden gezien als een labyrintisch netwerk van doorgangen waar de ruimte geëxploiteerd wordt als een spel van beeldende bewustwording. De (her)ontdekking van de stad staat centraal; een educatieve methode om verschillende aspecten te ondervragen. Op die wijze worden karakteristieke ervaringen van een stad gegenereerd en geordend. Het individu neemt een centrale plaats in binnen deze structuur.

Het entreegebouw bestaat uit een route waaraan verschillende functies liggen, zoals een informatiecentrum, theaters en een restaurant. De wereldlijke, profane macht krijgt gestalte in het experimentele theater dat de 'onderwereld' vertegenwoordigt. Vanuit het entreegebied kan men een verticale doorgang betreden die naar het gangenstelsel in de mergellaag leidt.

Het plein van de geestelijke macht wordt weergegeven als een uitbreidbare bibliotheek die twee archieven bevat. In het dynamische archief wordt de bezoeker geconfronteerd met de cultuur en de historie van de stad Maastricht in een dynamische beweging vanuit de geschiedenis naar het heden. Het statische archief of stadsarchief is de kern van de bibliotheek, een spiraalachtige beweging in de tijd terug.

Het plein van de volkse macht is een plaats van heroriëntering. Het zwaartepunt in het menselijke zijn verschuift er steeds meer van het fysieke naar het psychische zijn. De plek is opgedeeld in twee boven elkaar liggende ruimten, de plek van onrust en de plek van rust.

Het gangenstelsel is zover uitgediept dat het de grens van de ontginning bereikt heeft. Transformatorium reanimeert het gangenstelsel door er nieuwe programmaonderdelen aan te koppelen. Het project geeft een aanzet tot de ontwikkeling van het gebied, waarbij de aankoppeling van nieuwe functies zou kunnen leiden tot een verdere uitbreiding van het theatraal park.

Opleiding: Maastricht
Studierichting: architectuur
Mentoren: Frank van der Linden, Siebe Bakker & Elmar Kleuters

<tour>